Mahatma jyotiba phule biography in marathi renuka

Home / Political Leaders & Public Figures / Mahatma jyotiba phule biography in marathi renuka

अनेक प्रतिकूल अडचणींना तोंड देत १ जानेवारी १८४८ रोजी पुण्यामधील भिडे वाडा बुधवार पेठ येथे पहिली मुलींची शाळा सुरू करून इतिहास घडविला. या गोष्टीचा सनातनी लोकांना अतिशय राग आला होता.

समारोप.

२८ नोव्हेंबर १८९० रोजी पुणे येथे महात्मा ज्योतिबा फुले यांचे निधन झाले. संघटनेने आपला संदेश पसरवण्यासाठी “दीनबंधू” नावाच्या पुणे स्थित वृत्तपत्राचा वापर केला.

वैयक्तिक जीवन आणि कुटुंब

ज्योतिराव फुले यांनी सावित्रीबाई यांच्याशी 1840 मध्ये विवाह केला, तेव्हा ते 13 वर्षांचे होते.

एकत्रितपणे, त्यांनी सामाजिक मानदंडांना आव्हान दिले आणि अधिक समतावादी समाज निर्माण करण्यासाठी प्रयत्न केले.

या जोडप्याला कोणतीही जैविक मुले नव्हती. त्यामुळे त्यांचे नाव फुले असे पडले.

जातीभेद हा मानवाचा शत्रू आहे, तो समाजातून नष्ट केला पाहिजे. ज्योतिबा बद्दलचे गौरवोद्गार | Praise for Jyotiba

  • महात्मा जोतिबा फुले हे खरे  लोकशिक्षणाचे शिल्पकार होता .
  • जोतिबा फुले या माळ्याने  बागेतील सामाजिक एकतेच्या वाढीला विरोध करणारे  बांडगुळी उपटून तेथे फुलझाडांची उत्तम जोपासना केली.महात्मा गांधी फुलेविषयी म्हणतात ज्योतिबा हे खरे महात्मा होते.
  •  बडोदा अधिपती सयाजीराव गायकवाड यांनी महात्मा फुले यांना हिंदुस्तानचा बुकर वॉशिंग्टन असे संबोधले आहे.ज्योतिबाला महाराष्ट्राचे मार्टिन लूथर म्हणून ओळखले जाते.

    तथापि, त्यांनी यशवंत नावाच्या मुलाला दत्तक घेतले, जो गर्भवती विधवांसाठी त्यांच्या घरी एका ब्राह्मण विधवेला जन्माला आला होता.

    आव्हाने आणि विरोध

    फुले यांच्या सुधारणावादी कार्यांना समाजातील रूढीवादी घटकांकडून लक्षणीय विरोध झाला. ज्योतिबांच्या कार्यात अडथळा आणण्यासाठी त्यांना ठार मारण्याचा कटही सनातन्यांनी रचला होता. पुढे हे दोघे ज्योतिबांचे अंगरक्षक बनले.

    सत्यशोधक समाजाची स्थापना.

    ज्योतिबांनी समाजातील समविचाराचे लोक एकत्र आणले.२४ सप्टेंबर १८७३ रोजी पुणे येथे बैठक आयोजित केली.

    | Work for farmers by Mahatma Phule.

    शेतकऱ्यांच्या  स्थिती सुधारणेविषयीं ज्योतिबानी सरकारला पुढील  सूचना केल्या होत्या. एका मुस्लिम शेजाऱ्याच्या आणि ख्रिश्चन शिक्षकाच्या प्रोत्साहनामुळेच त्यांना आपले शिक्षण सुरू ठेवता आले.

    वळणावर

    फुले यांच्या जगाकडे पाहण्याच्या दृष्टिकोनाला आकार देणारी एक महत्त्वपूर्ण घटना 1848 मध्ये घडली, जेव्हा ते एका ब्राह्मण मित्राच्या लग्नाला गेले.

    या कठीण काळात, त्यांचे मित्र उस्मान शेख आणि त्यांची बहीण फातिमा शेख यांनी त्यांना निवारा आणि पाठिंबा दिला.

    उत्तरार्ध आणि वारसा

    सामाजिक सुधारणांसाठी अविरत प्रयत्नांबद्दल, फुले यांना 11 मे 1888 रोजी आणखी एक सामाजिक कार्यकर्ते विठ्ठलराव कृष्णाजी वांदेकर यांनी “महात्मा” (महान आत्मा) या किताबाने सन्मानित केले.1888 मध्ये ज्योतिराव फुले यांना पक्षाघात झाला आणि त्यामुळे ते पंगू झाले. 28 नोव्हेंबर 1890 रोजी, 63 व्या वर्षी, त्यांचे पुण्यात निधन झाले.फुले यांचा वारसा सामाजिक सुधारकांच्या आणि कार्यकर्त्यांच्या पिढ्यांना प्रेरणा देत आहे.

    इतर माहिती

    • 11 मे 1888 मुंबईच्या जनतेच्या वतीने रावबहादुर वडेकर यांनी जोतिबांना महात्मा ही पदवी दिली.
    • इतर माहिती सार्वजनिक सत्यधर्म.हां ज्योतिबाचा शेवटचा धर्मग्रंथ त्यांच्या मृत्यूनंतर प्रकाशित झाला.पक्षघातामुळे अंग लुळे पडल्याने जोतीबांनी सार्वजनिक सत्यधर्म हा ग्रंथ काही काळ  डाव्या हाताने लिहला काही समाज कंटकांनी  जोतिबांना जे मारण्यासाठी पाठविलेले रोडे व कुंभार हे रामोशी जोतीबांना शरण आले.
    • जोतिबांच्या कार्यात त्यांच्या अर्धांगिनी सावित्रीबाई फुले यांनी त्यांना सावलीप्रमाणे साथ दिली.सावित्रीबाई फुले या देशातील पहिल्या स्त्री शिक्षिका होत्या.1876 ते 77 च्या दुष्काळात पुणे व अहमदनगर जिल्ह्यात ज्योतिबाच्या सहकार्याने शेतकऱ्यांनी खतफोडीचे बंड यशस्वी केले .टिळक व आगरकर यांची डोंगरी तुरुंगातून सुटका झाल्यानंतर महात्मा फुलेंनी या दोघांचा मुंबई येथे सत्कार केला.
    • ज्योतिबांवर  थॉमस पेन यांच्या राइट्स ऑफ मॅन या ग्रंथाचा विशेष प्रभाव होता.जोतिबा.शालेय जीवनात जोतिबावर छत्रपती शिवाजी महाराज व जॉर्ज वॉशिंग्टन यांच्या चरित्राचा  प्रभाव पडला होता.
    • 3 जानेवारी हा सावित्रीबाई फुले यांचा जन्मदिन राज्यात स्त्री मुक्ती दिन म्हणून साजरा केला जातो.जोतिबांचे निधन 28 नोव्हेंबर 1890.

      अशा अनेक गोष्टी भारतीय इतिहासात प्रथमच घडत होत्या. मग मी कमी दर्जाचा कसा?

      सत्यशोधक समाजामुळे बहुजन समाजातील सुशिक्षितांवर खूप परिणाम होऊन त्यांच्यात जागृती निर्माण झाली. गोविंदरावांना आपल्या पत्नीच्या अवेळी जाण्याने अत्यंत दुःख झाले. आंबेडकरांसह अनेक नंतरच्या सुधारकांवर पडला, ज्यांनी फुले यांना आपले तीन गुरू किंवा गुरुजींपैकी एक म्हणून मान्यता दिली.

      स्मारके आणि सन्मान

      महात्मा फुले यांच्या योगदानाचा गौरव करण्यासाठी अनेक संस्था आणि ठिकाणांना त्यांचे नाव देण्यात आले आहे:

      • विधान भवन (महाराष्ट्र राज्याच्या विधानसभा इमारतीच्या) आवारात पूर्ण उंचीचा पुतळा.
      • राहुरी, महाराष्ट्र येथील महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ.
      • पुण्यातील सर्वात मोठे भाजीपाला मार्केट महात्मा फुले मंडई.
      • उत्तर प्रदेशातील महात्मा ज्योतिबा फुले रोहिलखंड विद्यापीठ.

      निष्कर्ष

      महात्मा ज्योतिराव फुले हे एक दूरदृष्टीचे व्यक्तिमत्त्व होते ज्यांनी सामाजिक अन्याय दूर करण्यासाठी आणि समानता प्रोत्साहित करण्यासाठी आपले आयुष्य वेचले.

      त्यांचे वडील गोविंदराव हे भाजीपाला विक्रेते होते आणि त्यांची आई चिमणाबाई यांचे निधन ज्योतिरावांच्या नऊ महिन्यांच्या वयात झाले.

      आर्थिक अडचणींना तोंड देऊनही, फुले यांच्या वडिलांनी शिक्षणाचे महत्त्व ओळखले आणि त्यांना स्थानिक प्राथमिक शाळेत दाखल केले.

      mahatma jyotiba phule biography in marathi renuka

      प्राथमिक शाळेतील शिक्षक शेतकरी वर्गातील प्रशिक्षित असावा. 

      6. पुण्यात फुल बागेचे काम गोविंदराव व त्यांचे पूर्वज करत होते. याच काळात ‘ समाजक्रांतीचे जनक ‘ म‌. सावित्रीबाई आणि ज्योतिबा फुले यांचे योगदान काय?
      भारतातील पहिली मुलींची शाळा, स्त्री-पुरुष समानता, अस्पृश्यांसाठी हक्क.

      Other Articles

      स्वातंत्र्यवीर सावरकर यांची माहिती 

      Best Lokmanya Tilak Information in Marathi

      Follow us on YouTube- Marathi Antarang

      Post Views:29

Categories Know About CultureTags Dalit History Maharashtra, Education Reform India, Indian Reformers, Jyotirao Phule Biography, Maharashtra History, Mahatma Jyotiba Phule, Mahatma Phule in Marathi, Mahatma Phule Information, Mahatma Phule Thoughts, Satyashodhak Samaj, Savitribai Phule, Shudra Samaj History, Social Reform Movement, Social Reformers of India, Women Empowerment History

.

संघटनेची प्राथमिक उद्दिष्टे अशी होती:

  • ब्राह्मणी वर्चस्वाच्या जोखडातून कनिष्ठ जातींची मुक्तता करणे.
  • विवेकी विचार प्रसारित करणे आणि धार्मिक बाबतीत पुरोहितांच्या मध्यस्थीची गरज नाकारणे.
  • सामाजिक समानता आणि मानवी कल्याण प्रोत्साहित करणे.

सत्यशोधक समाजाने सर्व जाती आणि धर्मांतील सदस्यांचे, त्यात मुस्लिम आणि त्याच्या कारणाला पाठिंबा देणारे ब्राह्मणांचा समावेश होता.